0 комментариев

Ежелгі Мысыр ең алғашқы өркениеттердің бірі. Ол ең алдымен өзінің әлі күнге дейін құпиялары толық ашылмаған пирамидаларымен көзге түседі. Қазақ үшін мақтанатын  жағдай Каир қаласында, Абай Құнанбаевқа арналған ескерткіш бар. Әлемдегі ең ұзын өзен Ніл де осы мемлекетте. Бұл ақпараттарды көбісі біледі бірақ ежелгі Мысырдан көбісінің  хабары жоқ.  Ендігі кезектегі ежелгі Мысырға қатысты  ақпараттарды kyn.kz сайтынан оқи аласыз.

Мысыр патшалығы. Рулық құрылыс ыдырағаннан кейін үлкен өзендер бойында пайда болған құл иеленуші мемлекеттердің арасында Египет бірінші болып шын мәніндегі қуатқа жетті, төңірегіндегілерге өктемдік жүргізген ұлы державаға айналды жердің ежелгі египеттіктерге ғана белгілі шағын көлемінде болса да дүние жүзілік талап еткен бірінші империяға айналды. Ауыз бірлікті мықты ұйымшылдығы берік халық билік жүргізуші топқа толық бағынған мемлекет. Өз күшіне деген сенім оны сақтап еселей беруге деген билеуші топтың бүкіл дүниетанымын айқындап египеттіктер дінінің негізінде алынды. Жаңа пайда болған Египет ұлы державалығы және көршілердің онан қорқу жаңа пайда болған Египет мектебі египет халқының өзінің жоғары өкімет сіңіруге тиісті қорқыныш біржолата

Белгіленген түсініктер мен сенімдердің болуын талап етті. Египет өнері де патшаларды мадақтау сол патшалар өздерінің жеке дара билік жүргізуіне негіз етіп алған мызғымас және түсініксіз идеяларды мадақтау негізінде жасалды. Мұның үстіне бұл өнер эстетикалық ләззаттың қайнар көзі ретінде оның үстіне бұл өнер эстетикалық ләзаттың қайнар көзі ретінде емес осы идеялардың өздері мен ресми атағына сай ізгі құдай перғауын билігін қиялды да таңданарлық формалар мен бейнелер арқылы орнықтыру үшін жасады.

Бірақ бұл жеткілксіз. Перғауын билігінің Египет халқына, египет мемлекетінің көрші тайпалармен патшалықтарға билігі барған сайын берік орныға түсті. Ал, енді мұны адамды күтіп тұрған

Ең қорқынышты нәрсемен- ажалмен қалай үйлестіруге болады.

Осындай көз көріп құлақ естімеген құдірет соншама билік, кенет мұның бәрін өлім өшіреді. Бұл мүмкін емес бұл болмайды да.

Бірде бір басқа цивилизация ажалға қарсылық египеттегі сияқты

Осыншалықты айқын, нақты және мүлтіксіз бейнесін тапқан емес.

Бұл- бірнеше жылдар бойы Египтке шабыт берген батыл да табанды қарсылық.

Египеттіктер өмірдің табиғи ағысын бұзушылық болып көрінген ажалды тоқтату жеңіп шығу жөніндегі ынтық үміт аруаққа табыну, Египеттің бүкіл өнеріне өз таңбасын салды. Ежелгі Египеттік құл иеленуші қоғамның тоқырау сипаты жалпы Египеттік өнердің бір сарындылығын белгіледі. Египеттік суретшілер өздерінің жеке қасиеттерін өздерінің творчестволық тынысын таныта білді. Жалпы алғанда қатып қалған сияқты, бірақ өз қуаты жөнінен жаңадан пайда болған әрі қайталанбас стильдің айқындылығы мен мүлтіксіздігі жөнінен үздік асқаралы сұлулығымен мәңгі табындыратын Египет өнері сонымен бірге өзінің жанды нәзіктігімен, дүниені дүркіреткен алып қанат серпіні арқылы ерекше тартымдылығымен елітеді.

Египет патшалары мен шонжарларының суреттегі музейлерге қойылған . Мазарларда өмірдің сұлулығын бейнелеген ұлы Египеттік өнер бүгінде тірі. Египеттік аңыз уақыт өзені пирамидалардың мызғымас сұлулығының алдында дәрменсіз. Перғауындардың өздері жөнінде олардың күш қуатымен істері жөніндегі түсінік баяғыда-ақ «ұмытылу құрдымына» кеткен, кәзіргі кезде де осы алып мазарларға қарап, біз «жер бетіндегінің бәрі уақыттан сескенеді, ал уақыт пирамидалардан сескенеді», – деген қанаты сөздерді еріксіз қайталаймыз. Тас алыптар жерден көтеріліп жаңа орындарға тасылды жартаста ойып жасалған ғимараттар осылай мұқият бөлшектеліп содан кейін бұрынғы күнінде қалпына келтірілді бірнеше мың жылдар бұрын жасалған алып ескерткіштер құм арқылы басқа жақтарға қарай бет алды. Кезінде тек адам қолымен орнатылған алып ескерткіштер енді осы заманғы ең қуатты техниканың көмегімен көшірілді. Нілдің суы тамаша ескерткіштері мәнгі қазыналарға , зор сеніммен тарихта теңдесі жоқ міндетті шешу ісіне үлес қосуға әрбір ізгі ниетті адамды шақырды. Тұңғыш рет тұтас аймақтар өте мұқият және кең көлемде өнер ескеоткіштері мыңдаған жылдар бойы жатқан жерінен қазылып алынады. Египет сәулет өнерінің атақты ескерткіштері зор мүсіндер қайтадан жинауға көшірілді осы соңғы нәрсе сәулет ескерткіштерін жаңа жерде Орнату өте маңызды үш мың жылдан бұрын Амадта салынған храм жаңа орынға көшірілді. Храмның жаңа жеті залы ерекше көркем суреттермен безендірілген мұнда көптеген жазулар бар. Мұның теңдесі жоқ аңғартатын жайлар.

Белгіленген түсініктер мен сенімдердің болуын талап етті. Египет өнері де патшаларды мадақтау сол патшалар өздерінің жеке дара билік жүргізуіне негіз етіп алған мызғымас және түсініксіз идеяларды мадақтау негізінде жасалды. Мұның үстіне бұл өнер эстетикалық ләззаттың қайнар көзі ретінде оның үстіне бұл өнер эстетикалық ләззаттың қайнар көзі ретінде емес осы идеялардың өздері мен ресми атағына сай ізгі құдай перғауын билігін қиялды да таңданарлық формалар мен бейнелер арқылы орнықтыру үшін жасады.

Бірақ бұл жеткіліксіз. Перғауын билігінің Египет халқына, египет мемлекетінің көрші тайпалармен патшалықтарға билігі барған сайын берік орныға түсті. Ал, енді мұны адамды күтіп тұрған ең қорқынышты нәрсемен- ажалмен қалай үйлестіруге болады. Осындай көз көріп құлақ естімеген құдірет соншама билік, кенет мұның бәрін өлім өшіреді. Бұл мүмкін емес бұл болмайды да. Бірде бір басқа цивилизация ажалға қарсылық египеттегі сияқты. Осыншалықты айқын, нақты және мүлтіксіз бейнесін тапқан емес. Бұл- бірнеше жылдар бойы Египетке шабыт берген батыл да табанды қарсылық.

 

 

 

 

 

Изменен статус публикации
Добавить комментарий