0 комментариев

XIII-XV ғасырдағы тіл мен жазу және жазба әдебиеті туралы тың деректерді  kyn.kz сайтынан оқи аласыз.

Қазақстанда аумағында түркі тілді халықтардың басымдығынан моңғол тілі тараған жоқ.  Хан жарлықтары түркі тілінде жазылды. XIV-XV ғасырларды түркі тілдерінің қыпшақ  тобының қыпшақ-ноғай  тармағынан қазақ тілі бөлініп шықты.

XI-XIII  ғасырларда әдеби түркі тілі 3 вариантқа бөлінді:

қарлұқ-ұйғыр ( шағатай тілі )

ұйғыр – оғыз

оғыз- қыпшақ

Жазу 2 жүйе негізінде қалыптасты:

руна жазуы

ұйғыр алфавиті, XIV ғасырдан бастап араб алфавиті кең тарады.

Жазба әдебиті.

XIII-XIV  ғасырлар қыпшақ тіліндегі  жазба әдебиеттің дамыған кезеңі.

” Кодекс куманикус”  қыпшақ кітабы – фольклор сақталған жинақ  1303 ж.  Ол Венециядағы қасиетті Марк шіркеуінде сақталуда.

1245 жылы араб графикасымен жазылған  “Треджуман туркі уа-араби”  кітабында шамамен 2,5 мыңдай сөз енгізілген.

1310 жылы жазылған “Қисса Рабзиди” еңбегі аңыздармен әңгімелерден туады.

XIV ғасырдың 30 жылдары Алтын Ордада түркі тіліндегі әдеби ескерткіш “Хұсрау уа Шырын” авторы Құтыб жазылды. 1353 ж Хорезмидің  қыпшақ және парсы тілдерінде “Мұхаббатнаме” атты дастаны жазылды.

Изменен статус публикации
Добавить комментарий