Жасыл экономика: Қазақстан тұрақты дамуға қалай көшіп жатыр?
Климаттың өзгеруі, табиғи ресурстардың азаюы және экологиялық мәселелер бүгінде әлем елдерін экономиканы жаңа бағытта дамытуға мәжбүрлеп отыр. Осы тұрғыда жасыл экономика – табиғатты қорғау мен экономикалық өсімді қатар қамтамасыз ететін тиімді модель ретінде қарастырылуда. Қазақстан да бұл бағытта нақты қадамдар жасап келеді, деп хабарлайды Kyn.kz.
Ресми деректерге сәйкес, Қазақстанда жаңартылатын энергия көздерінің үлесі соңғы жылдары тұрақты өсіп келеді. Энергетика министрлігінің мәліметінше, 2024 жылдың соңында елдегі электр энергиясының шамамен 6,5 пайызы жаңартылатын энергия көздерінен өндірілген. Елде 140-тан астам күн, жел және су электр станциясы жұмыс істейді. Сонымен қатар 2030 жылға қарай бұл көрсеткішті 15 пайызға дейін жеткізу жоспарланып отыр.
Сарапшылардың пікірінше, жасыл экономика тек экологияны қорғап қана қоймай, жаңа жұмыс орындарын ашуға да мүмкіндік береді. Экономист Сапарбай Жобаевтың айтуынша, «жасыл энергетикаға инвестиция тарту – Қазақстан үшін ұзақ мерзімді экономикалық тұрақтылықтың кепілі. Бұл сала технологиялық жаңаруға да жол ашады».
Қазақстандағы нақты мысалдардың бірі – Жамбыл облысындағы Burnoye Solar күн электр станциясы. Бұл жоба жыл сайын шамамен 150 миллион киловатт-сағат электр энергиясын өндіреді және мыңдаған үй шаруашылығын таза энергиямен қамтамасыз етеді. Тағы бір маңызды жоба – Ақмола облысындағы Ерейментау жел электр станциясы, ол еліміздегі ірі жел энергетикалық нысандарының бірі саналады.
Сарапшылардың айтуынша, жасыл экономикаға көшу тек энергетикамен шектелмейді. Оған қалдықтарды қайта өңдеу, су ресурстарын тиімді пайдалану және экологиялық таза көлік түрлерін дамыту да кіреді. Мысалы, соңғы жылдары Қазақстанда қалдықтарды қайта өңдеу үлесі шамамен 25 пайызға жеткен.
Жалпы алғанда, жасыл экономика Қазақстан үшін тек экологиялық бастама емес, сонымен қатар жаңа экономикалық мүмкіндіктердің көзі болып отыр. Егер мемлекет пен бизнес бұл бағыттағы жобаларды жүйелі түрде қолдаса, еліміз тұрақты әрі экологиялық қауіпсіз дамуға қол жеткізе алады.