Қоғам

Балалар мен қоғамдық денсаулық: қаңғыбас жануарлардың жасырын қаупі

Қаладағы қауіп: қараусыз жануарлар мен инфекциялық тәуекелдер.

Қазақстанда қараусыз жануарларға қатысты заңға енгізілетін түзетулердіталқылау жаңа деңгейге көтерілуде. Ендімәселе тек оларды ұстау мерзімі мен иелерін іздеуде ғана емес, соныменқатар адамдардың қауіпсіздігінде. 

Алматы зоопаркының ғылымиқызметкері Сергей Головенконыңпікірінше, қазіргі ОСВВ жүйесі (ұстау–стерилизация–вакцинация–қайтару) мәселені шешпейді ғана емес, оны ушықтыруы мүмкін. 

«Әрине, бұл – қазіргі ОСВВ жүйесініңбасты мәселелерінің бірі. Көшелердеқаңғыбас иттердің заңды түрде жүруіжауапсыз иелерге қауіпті иллюзия қалыптастырады: олар итті өз бетіншежіберу немесе мүлде тастап кету қалыпты жағдай деп ойлайды, өйткені олбәрібір стерилизацияланған басқаиттерге қосылып кетеді», – дейді сарапшы. 

Оның айтуынша, мұндай көзқараскөшеге жаңа жануарлардың тұрақтыкелуіне әкеледі. Нәтижесінде, саныназайтуы тиіс жүйе керісінше оны сақтаптұрады. 

Алайда мәселе тек санынабайланысты емес. Адам денсаулығынада елеулі қауіптер бар. 

«Иә, иттерге құтыруға қарсы вакцина салынады, бірақ олар басқа да көптегенаурулардың тасымалдаушысы болыпқала береді. Қаңғыбас иттердің шамамен100%-ы гельминтозбен зақымданған. Олар саябақтар мен балалар алаңдарындәретке пайдаланып, топырақтыэхинококк немесе токсокара сияқтыпаразиттердің жұмыртқаларыменластайды, ал олар топырақта жылдарбойы тіршілік ете алады», – дейді Головенко. 

Мұндай орта, әсіресе балалар үшін, қауіпті болуы мүмкін. 

«Бұл адамдарға, әсіресе балаларға, ауыр аурулардың тікелей қаупінтудырады», – деп атап өтті ол. 

Осы жағдай аясында талқыланыпжатқан түзетулер қатаң шаралардыұсынады. Атап айтқанда, жедел әрекетету тетіктері енгізіліп, агрессивтіжануарларды — оның ішінде үйжануарларын да — сот шешіміменэвтаназия жасау мүмкіндігіқарастырылады. 

«Заңның басымдығы ақыры адамныңқауіпсіз әрі таза қалалық ортада өмірсүру құқығына қарай ауысып отыр, ал үйірлердің аулалар мен саябақтардыиелену құқығына емес», – дейдісарапшы. 

Айта кету керек, қазіргі таңдаҚазақстанда жануарларғажауапкершілікпен қарау мәселесіқайтадан белсенді талқылануда. Мәжілісте қараусыз иттердің санынреттеу тәсілдерін жетілдіру, оның ішіндеоларды уақытша оқшаулау бойыншаұсыныстар айтылды.