Қазақстан Most Powerful Countries 2026 рейтингінде 34-орынға жайғасты. Тізімді World Population Review халықаралық статистикалық платформасы жариялады. Рейтинг америкалық U.S. News & World Report басылымының жыл сайынғы зерттеу деректеріне негізделген.

Рейтингке 100 мемлекет енді. Қазақстан Мысыр, Дания, БАӘ, Оңтүстік Африка Республикасы, Норвегия, Сауд Арабиясы, Пәкістан және Ираннан жоғары орын алды.

 Рейтинг нені бағалайды?

Рейтинг құрастырушылары елдерді бес негізгі өлшем бойынша бағалайды. Олардың қатарында экономикалық және саяси ықпал, көшбасшылық, халықаралық серіктестік және әскери одақтар бар.

Платформаның сипаттамасына сәйкес, мемлекеттің қуаты әскери әлеует, экономика және мәдени ықпал сияқты бірнеше фактордан құралады. Рейтингтегі орынмен қатар, елдің экономикалық салмағын қысқаша бағалау үшін жалпы ішкі өнім (ЖІӨ) мен жан басына шаққандағы ЖІӨ көрсеткіштері де беріледі.

Алғашқы үш орынды Қытай, АҚШ және Үндістан иеленді. Одан кейін Германия, Жапония, Оңтүстік Корея, Франция, Ұлыбритания, Мексика және Италия орналасқан.

 Көрші елдер арасындағы орны

Посткеңестік мемлекеттер арасында Қазақстан тек Ресейге жол берді. Ресей рейтингте 11-орында тұр. Бұрынғы Кеңес Одағының тізімге енген өзге елдері Қазақстаннан төмен орналасқан.

Қазақстанға ең жақын көрсеткіш Украинада — ол 51-орында. Одан кейін Литва, Беларусь, Өзбекстан, Латвия, Эстония, Армения және Грузия келеді.

Орталық Азия елдерінен рейтингке Қазақстан мен Өзбекстан ғана енген. Екі елдің арасында 37 орын айырмашылық бар.

Экономикалық салмақтың негізі

Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, Қазақстан экономикасы өткен жылы 6,5%-ға өсті. Өсімге негізінен өнеркәсіп, көлік, құрылыс және сауда салалары үлес қосты.

Сол жылы елдің жалпы ішкі өнімі 305 миллиард доллардан асты. Бұл көрсеткіш Қазақстанның Орталық Азиядағы ең ірі экономика мәртебесін сақтап отырғанын көрсетеді.

Халықаралық валюта қоры сәуір айындағы болжамында Қазақстанның жан басына шаққандағы ЖІӨ-сі ағымдағы жылдың қорытындысы бойынша 17,5 мың долларға жететінін бағалады. Бұл — қор деректеріндегі бүкіл бақылау кезеңі бойынша ең жоғары көрсеткіш.

 Әлемдік саясаттағы жаңа рөлдер

Елдің рейтингтегі орны оның халықаралық күн тәртібіне қаншалықты белсенді қатысатынына да байланысты. Соңғы жылдары Қазақстан осы бағытта бірнеше жаңа міндетті өз мойнына алды.

2024 жылғы наурызда Қазақстан алғаш рет БҰҰ миссиясына дербес бітімгерлік контингент жіберді. Қазір қазақстандық әскери қызметшілер ротасы Голан биіктерінде қызмет атқарып жүр.

Бір жылдан кейін БҰҰ Бас Ассамблеясы консенсус арқылы Алматыда Орталық Азия мен Ауғанстанға арналған Тұрақты даму мақсаттары жөніндегі өңірлік орталық құру туралы шешім қабылдады. Резолюцияның тең авторлары қатарында 152 мемлекет болды. Бұл орталық Қазақстанның БҰҰ-ның бүкіл өңірмен жұмыс істеуіне арналған алаң ретіндегі рөлін бекітті.

Өткен жылдың қараша айында Қазақстан Авраам келісімдеріне қосылды. Ал қаңтарда Қасым-Жомарт Тоқаев Давоста Таяу Шығыстағы жағдайды реттеу мақсатында АҚШ президентінің бастамасымен құрылған Бейбітшілік кеңесінің жарғысына қол қойды. Қазақстан Кеңестің құрылтайшы мемлекеттерінің қатарына еніп, Таяу Шығыстағы реттеу үдерісіне қатысу мүмкіндігіне ие болды.

Транзит, технологиялар және экология

Елдің рейтингтегі экономикалық ықпалы оның әлемдік саудадағы орнына да байланысты. Өткен жылы Қазақстан аумағы арқылы 36,9 миллион тонна транзиттік жүк тасымалданды. Транскаспий халықаралық көлік бағыты бойынша контейнерлік тасымал көлемі үштен бірінен астамға өсті.

Қазақстанның Alem.Cloud ұлттық суперкомпьютері әлемдік Top500 рейтингінде 86-орынға ие болды. Осылайша, Қазақстан алғаш рет бұл тізімнің алғашқы жүздігіне енді. Суперкомпьютер жасанды интеллект саласындағы әзірлемелер үшін елдің өз технологиялық базасын қалыптастыруға мүмкіндік береді.

Сәуір айында Астанада Өңірлік экологиялық саммит өтті. Орталық Азия мемлекеттерінің басшылары «Орталық Азияның экологиялық ынтымақтастығы» декларациясын қабылдады. Саммит барысында Халықаралық су ұйымын құру мәселесі бойынша консультациялар басталды.

Астана өңір елдері ортақ ұстанымдарын келісетін алаңға айналды. Бұл Қазақстанның өңірлік саясаттағы ықпалының артып келе жатқанын көрсетеді.

Қазақстанның рейтингтегі орны қалай өзгерді?

Үш жыл бұрын U.S. News & World Report деректері бойынша Қазақстан осы рейтингте 50-орында тұрған. Сол кездің өзінде бұл Орталық Азия елдері арасындағы ең жоғары көрсеткіш болатын.

Содан бері Қазақстан 16 сатыға көтерілді. Қазір ел рейтингке енген мемлекеттердің жоғарғы үштен бір бөлігінің қатарында.

Осы жылдар ішінде рейтингке қатысушы елдердің саны да 13 мемлекетке артты. Қазақстан тізімдегі орнын қатысушылар санының өсуімен қатар жақсартты.